Stefan Jan Kempisty

Matematyk, profesor Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie
23.07.1892 05.08.1940 Zamość

Biografia

Stefan Jan Kempisty urodził się 23 lipca 1892 w Zamościu. W młodości uczęszczał do gimnazjum filologicznego i następnie do siedmioletniej Szkoły Handlowej w Lublinie, z której został wydalony za udział w strajku szkolnym. Po przekształceniu szkoły na polską powrócił do niej i ukończył ją w 1909 roku. Studia wyższe odbył początkowo w Paryżu, gdzie w ciągu dwóch lat złożył egzaminy na Wydziale Nauk Ścisłych z przedmiotów: matematyki ogólnej, fizyki ogólnej i mechaniki teoretycznej, uzyskując w 1911 stopień licencjata nauk ścisłych.

W 1912 rodzina Kempistych przeniosła się do Woroneża, gdzie Stefan zdał w tymże roku państwowy egzamin dojrzałości uprawniający do studiów uniwersyteckich w Rosji. W 1914 roku przed Komisją Egzaminacyjną Uniwersytetu Noworosyjskiego w Odessie uzyskał świadectwo nauczyciela gimnazjalnego, uprawniające do nauki matematyki w gimnazjach. W latach 1915–1917 kontynuował studia matematyczne i filozoficzne na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. W 1919 uzyskał stopień doktora filozofii na Wydziale Filozoficznym UJ na podstawie rozprawy 'O funkcjach nawpółciągłych', której promotorem był Kazimierz Żorawski. W 1919 był starszym asystentem w katedrze matematyki na Wydziale Elektrotechnicznym i Budowy Maszyn Politechniki Warszawskiej.

Podczas najazdu bolszewickiego wstąpił, jako ochotnik, do I Pułku Wojsk Łączności. 1 października 1920 roku został powołany na stanowisko zastępcy profesora Matematyki II na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Habilitował się na Uniwersytecie Warszawskim w grudniu 1924 roku, a jego praca miała tytuł 'O funkcjach pochodnych ograniczonych' i ukazała się drukiem w 1925. 1 października 1925 został mianowany profesorem nadzwyczajnym matematyki na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Uniwersytetu Wileńskiego. W latach 1928–1930 Kempisty był prodziekanem tego Wydziału. W 1937 został profesorem zwyczajnym na USB w Wilnie. Nominacja została podpisana 14 września 1937 roku przez prezydenta Ignacego Mościckiego. W kwietniu 1939 został jednym z pięciu wiceprezesów Polskiego Towarzystwa Matematycznego.

19 września 1939 Wilno zajęły wojska sowieckie i 26 października 1939 Sowieci przekazali miasto Litwinom. Litwini odmówili Kempistemu prawa stałego pobytu i prawa do pracy. Profesor został aresztowany przez Litwinów w nocy z 11 na 12 lipca 1940 i osadzony w wilnieńskim więzieniu na Łukiszkach. Nie mógł znieść warunków panujących w więzieniu i popełnił samobójstwo, wieszając się na ręczniku w celi. Miejsce spoczynku pozostaje nieznane. Na Powązkach znajduje się grób symboliczny. 18 lutego 1925 roku w Parafii św. Jana w Warszawie odbył się ślub Stefana Kempistego z Eugenią Pogorzelską (1900–1982). Była ona magistrem biologii, nauczycielką w Prywatnym Żeńskim Gimnazjum i Liceum Anny Jakubowskiej w Warszawie. Para miała córkę Marię (1925–1989), naukowca i cybernetyka. Eugenia 1941 wyszła za mąż za fizyka Szczepana Szczeniowskiego.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Doktor filozofii na Wydziale Filozoficznym UJ (1919) na podstawie rozprawy 'O funkcjach nawpółciągłych'.
Habilitacja na Uniwersytecie Warszawskim (1924) za pracę 'O funkcjach pochodnych ograniczonych' (druk 1925).
Profesor nadzwyczajny matematyki na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Uniwersytetu Wileńskiego (1925).
Profesor zwyczajny matematyki na Uniwersytecie Wileńskim (1937).
Wiceprezes Polskiego Towarzystwa Matematycznego (1939).

Ciekawostki

Żona Eugenia Pogorzelska była biologiem, nauczycielką; ich córka Maria była naukowcem i cybernetykiem.
Zginął w 1940 roku po samobójstwie w wilnieńskim więzieniu; miejsce pochówku nieznane.
Na Powązkach znajduje się jego grób symboliczny.

Udostępnij