Ataki sabotażowe w Polsce i weto prezydenta. Tusk: Ustawa o kryptoaktywach to kwestia bezpieczeństwa

Eskalacja rosyjskich działań hybrydowych – pożary w Skarżysku-Kamiennej i Lublinie

W ostatnich kilkudziesięciu godzinach w Polsce i Niemczech doszło do serii niepokojących incydentów, które – jak podkreśla premier Donald Tusk – są kontynuacją eskalacyjnych działań Rosji w całym regionie. Wśród nich znalazły się dwa pożary w Polsce: w zakładzie Grupy WB w Skarżysku-Kamiennej, produkującym systemy bezzałogowe, oraz w hali produkcyjno-magazynowej firmy JFG Composites w Lublinie. W przypadku pierwszego z nich śledczy nie mają wątpliwości, że doszło do celowego podpalenia – to akt sabotażu. Drugi pożar nie został jeszcze jednoznacznie zakwalifikowany, ale służby nie wykluczają podobnego scenariusza.

Premier Tusk podkreślił, że jest w stałym kontakcie z przywódcami państw regionu, a najbliższe tygodnie i miesiące będą krytyczne nie tylko dla przebiegu wojny rosyjsko-ukraińskiej, ale także dla bezpieczeństwa całej Europy Środkowo-Wschodniej. – „To nie są niestety pierwsze przypadki i z całą pewnością, co gorsza, nie ostatnie” – mówił szef rządu przed posiedzeniem Rady Ministrów. Jego słowa wskazują, że Polska musi przygotować się na kolejne prowokacje i hybrydowe ataki, które – jak wynika z analiz służb – są finansowane m.in. za pośrednictwem kryptowalut.

Kryptowaluty jako narzędzie finansowania sabotażu – dlaczego weto prezydenta jest groźne?

Kluczowym elementem walki z tymi zagrożeniami ma być ustawa o rynku kryptoaktywów, która od ponad roku czeka na wejście w życie. Prezydent Andrzej Duda zawetował ją już trzykrotnie, co – zdaniem premiera – znacząco utrudnia pracę polskim służbom specjalnym. – „Nikt nie miał wątpliwości, że wetując i blokując tę ustawę, Prezydent utrudnia pracę naszym służbom, a ułatwia pracę dywersantom i Rosji, która planuje tego typu akcje przeciwko Polsce” – powiedział Tusk. Dodał, że „tutaj wszystko jest już czarno-białe” i nie ma miejsca na dalszą dyskusję.

Ustawa miała wprowadzić mechanizmy umożliwiające kontrolę nad rynkiem kryptowalut, które – jak podkreślają eksperci – są coraz częściej wykorzystywane do opłacania sprawców aktów terroru i sabotażu. Brak regulacji sprawia, że przelewy w walutach cyfrowych pozostają anonimowe, a służby nie mogą ich skutecznie monitorować ani blokować. W piątek Sejm będzie głosował nad odrzuceniem trzeciego weta prezydenckiego. – „Proszę dać natychmiast znać wszystkim, którzy do tej pory blokowali tę ustawę, że zmienił pan zdanie, Panie Prezydencie, bo być może Pan nie przewidział ponurych konsekwencji tego weta” – zaapelował premier do głowy państwa.

„Nikt nie miał wątpliwości, że wetując i blokując tę ustawę, Prezydent utrudnia pracę naszym służbom, a ułatwia pracę dywersantom i Rosji, która planuje tego typu akcje przeciwko Polsce. Tu już nie ma o czym dyskutować. Tutaj wszystko jest już czarno-białe”.

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Opinia służb specjalnych dotycząca projektu jest jednoznaczna – ustawa jest konieczna, aby utrudnić finansowanie aktów terrorystycznych i innych działań przestępczych. Wprowadzenie regulacji pozwoliłoby na identyfikację osób dokonujących transakcji kryptowalutowych, a także na zamrażanie środków podejrzanych podmiotów. To z kolei znacząco zwiększyłoby skuteczność polskiego kontrwywiadu w walce z rosyjską dywersją.

Najem krótkoterminowy – mieszkańcy zyskują większą kontrolę nad swoim otoczeniem

Podczas piątkowego posiedzenia Rada Ministrów przyjęła również autopoprawkę do projektu nowelizacji ustawy regulującej najem krótkoterminowy. To odpowiedź na rosnący problem związany z popularnymi platformami rezerwacyjnymi, które w wielu polskich miastach znacząco wpływają na rynek mieszkaniowy i komfort życia lokalnych społeczności. Nowe przepisy uprawniają wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe do zakazywania najmu krótkoterminowego w swoich budynkach, co daje mieszkańcom realny wpływ na decyzje dotyczące ich najbliższego otoczenia.

Premier Tusk podziękował członkom rządu za przyjęcie argumentów dotyczących większych praw mieszkańców, wspólnot, spółdzielni i samorządów. – „Wszędzie tam, gdzie zagrożone będą porządek, bezpieczeństwo, elementarny komfort życia mieszkańców, tam będzie można podjąć decyzje wykluczające tego typu biznesy” – wyjaśnił. Autopoprawka przewiduje, że ustawa wejdzie w całości w życie dopiero w 2028 r., aby podmioty objęte regulacjami mogły się odpowiednio przygotować. Część przepisów, dotyczących m.in. naruszeń porządku, zacznie jednak obowiązywać natychmiast po uchwaleniu.

To ważna zmiana dla tysięcy polskich miast, w tym Zamościa, gdzie najem krótkoterminowy w ostatnich latach znacząco się rozwinął, szczególnie w okresie wakacyjnym. Stare Miasto w Zamościu, wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, przyciąga turystów z całego kraju i zagranicy, co sprawia, że mieszkańcy kamienic w centrum coraz częściej skarżą się na hałas, tłok i dewastację wspólnych przestrzeni. Nowe przepisy pozwolą wspólnotom mieszkaniowym w Zamościu na wprowadzenie zakazu wynajmu krótkoterminowego w budynkach, w których mieszkają, co może znacząco poprawić komfort życia w zabytkowej części miasta.

Co oznaczają nowe regulacje dla mieszkańców Zamościa i regionu?

Dla mieszkańców Zamościa decyzja o odrzuceniu weta prezydenckiego i wejściu w życie ustawy o kryptoaktywach ma wymiar nie tylko ogólnopolski, ale i lokalny. Region lubelski, ze względu na bliskość wschodniej granicy, jest szczególnie narażony na działania hybrydowe ze strony Rosji. Pożar w Lublinie, w firmie produkującej kompozyty, pokazuje, że ataki sabotażowe mogą być wymierzone w przedsiębiorstwa kluczowe dla polskiej gospodarki i obronności. W Zamościu i okolicach działa wiele firm z sektora nowoczesnych technologii, które mogą być potencjalnymi celami podobnych działań.

Dzięki nowym regulacjom służby będą mogły skuteczniej śledzić przepływy finansowe, co może odstraszyć potencjalnych dywersantów i zmniejszyć ryzyko kolejnych incydentów. Z kolei zmiany w najmie krótkoterminowym dadzą zamojskim wspólnotom narzędzie do ochrony spokoju w swoich budynkach. W praktyce oznacza to, że mieszkańcy kamienic przy Rynku Wielkim czy ulicy Grodzkiej będą mogli – po spełnieniu określonych warunków – zablokować działalność firm oferujących mieszkania na doby, co w sezonie turystycznym bywa uciążliwe. Autopoprawka rządowa przewiduje jednak, że decyzje te będą podejmowane indywidualnie przez wspólnoty, z zachowaniem praw właścicieli mieszkań.

Najbliższe tygodnie pokażą, czy Sejm zdecyduje się na odrzucenie prezydenckiego weta. Premier Tusk jasno wskazał, że ustawa o kryptoaktywach to nie tylko kwestia regulacji rynku, ale przede wszystkim bezpieczeństwa państwa. – „Dziękuję, że państwo przyjęli do wiadomości też moje argumenty i sugestie dotyczące większych praw mieszkańców” – dodał na koniec, odnosząc się do decyzji Rady Ministrów w sprawie najmu krótkoterminowego. Czas pokaże, czy parlamentarzyści podzielą tę ocenę i czy Polska otrzyma narzędzia niezbędne do walki z hybrydowymi zagrożeniami.

Kluczowe fakty i daty

• 2 pożary – w Skarżysku-Kamiennej (potwierdzony sabotaż) i Lublinie (niewykluczony sabotaż) w ostatnich dniach
• 3 weta prezydenta Andrzeja Dudy do ustawy o rynku kryptoaktywów – Sejm będzie głosował nad ich odrzuceniem w piątek
• 2028 r. – planowane wejście w życie pełnych przepisów o najmie krótkoterminowym
• Natychmiastowe przepisy dotyczące naruszeń porządku przy najmie krótkoterminowym
• Grupa WB – producent systemów bezzałogowych w Skarżysku-Kamiennej
• JFG Composites – firma z Lublina, której hala produkcyjno-magazynowa spłonęła